Symbolika
Na pielgrzymce niesiemy chorągwie, obrazy i wizerunki świętych. Każdy z nich przypomina, jak katolicy z wiarą w sercu bronili ojczyzny, Kościoła i chrześcijańskiej cywilizacji: od bitewnych sztandarów, przez cudowne obrazy obecne na polach walki, po świętych patronów, którzy orędują za nami w duchowej walce.
Logo pielgrzymki

Chorągiew z krzyżem św. Jakuba
Logo pielgrzymki to chorągiew z krzyżem św. Jakuba. W bitwie chorągiew oznaczała obecność dowódcy wśród rycerzy, a dla nas oznacza żywą obecność Chrystusa w naszych zmaganiach.
Krzyż św. Jakuba ma kształt miecza. Nosili go rycerze rekonkwisty, którzy wyzwalali Półwysep Iberyjski spod panowania muzułmanów, a później hiszpańscy katolicy w czasie wojny domowej. Jego zaostrzony koniec pochodzi od krzyżyków, które krzyżowcy wbijali w ziemię przed codzienną modlitwą w drodze. Łączy więc tradycję pielgrzymią z tradycją Kościoła walczącego.
Sztandary i flagi

Flaga powstańców z Wandei
Flaga nawiązuje do znaku powstańców z Wandei. Powstanie wybuchło w 1793 roku jako opór miejscowej ludności wobec rewolucyjnej Francji, która podporządkowywała sobie Kościół, i trwało trzy lata. Napis „Dieu et le Roi” znaczy „Bóg i król”.
Rewolucjoniści tłumili je bezwzględnie: palili wsie i topili ludzi żywcem. Według różnych szacunków zginęło około 40% mieszkańców departamentu. Wandea stała się symbolem obrony wiary i katolickiej Francji. Jednemu z dowódców, Charles’owi de Bonchamps, przypisuje się słowa: „Służyłem memu Bogu, memu królowi i mej ojczyźnie”.

Flaga Cristeros
Napis „Viva Cristo Rey y Nuestra Señora de Guadalupe” znaczy „Niech żyje Chrystus Król i Matka Boża z Guadalupe”. Pod tym hasłem meksykańscy katolicy walczyli w latach 1926-1929 z antykościelną polityką rządu.
Od 1926 roku duchowni nie mieli praw wyborczych i nie mogli zabierać głosu w sprawach publicznych, a niepokornych księży, jak ks. José Trinidad Rangel Montaño czy ks. Andrés Solá y Molist, zabijano. Pokojowy opór zamienił się w ogólnokrajowe powstanie, które poparł papież Pius XI. Po blisko trzech latach walk zawarto porozumienie, które ograniczyło prześladowania. Cristeros pokazują, że bezkompromisowa obrona wiary ma sens.

Flaga Pielgrzymki Łaski
Flaga z ranami Chrystusa nawiązuje do sztandaru Pielgrzymki Łaski, ludowego i religijnego powstania w północnej Anglii w 1536 roku.
Henryk VIII, któremu papież odmówił rozwodu, zerwał z Rzymem, podporządkował sobie Kościół w Anglii i zagrabił jego majątek. Tak powstał Kościół anglikański, a katolików czekały wieloletnie represje. Przywódców powstania podstępem schwytano i stracono. Pielgrzymka Łaski pozostaje przykładem przywiązania do wiary ponad prywatny interes.

Sztandar spod Lepanto
To odwzorowanie papieskiego sztandaru, który poświęcił Pius V i który użyto w bitwie pod Lepanto w 1571 roku, jednej z największych bitew morskich w dziejach. Połączone siły państw chrześcijańskich rozbiły flotę turecką, która od upadku Konstantynopola w 1453 roku coraz mocniej zagrażała Europie.
Wielką rolę odegrał zapał religijny: na hiszpańskim okręcie flagowym podniesiono w czasie walki banderę z ukrzyżowanym Chrystusem. Zwycięstwo przypisano wstawiennictwu Maryi, a Pius V ustanowił 7 października dniem Matki Bożej Zwycięskiej.

Chusta z Manopello
Wzorem flagi jest Całun z Manopello, który tradycja uznaje za chustę św. Weroniki z odbiciem twarzy Chrystusa. W latach 574-705 służył jako sztandar cesarzy bizantyjskich, bo miał przynosić szczęście w bitwach. Dziś to jeden z ważnych symboli Męki Pańskiej i miejsce kultu.
Matka Boża

Matka Boża Częstochowska
Flaga przedstawia cudowny obraz Matki Bożej z Jasnej Góry. Legenda wiąże jego powstanie ze św. Łukaszem. Na Jasną Górę trafił w 1384 roku jako dar księcia Władysława Opolczyka.
W 1430 roku husyci napadli na klasztor i porąbali obraz szablami. Ta profanacja tylko wzmocniła kult. Wizerunek Matki Bożej Częstochowskiej stał się częścią polskiej tożsamości i symbolem Kościoła walczącego. Umieszczano go na chorągwiach i ryngrafach, robił to także król Jan III Sobieski.

Matka Boża Ostrobramska
Flaga nawiązuje do cudownego obrazu Matki Bożej Miłosierdzia w Ostrej Bramie w Wilnie, namalowanego prawdopodobnie w XVII wieku. Szczególnym kultem otoczono go w czasie najazdu moskiewskiego na Wilno w 1655 roku.
W 1794 roku przy Ostrej Bramie polscy obrońcy starli się z nacierającymi Rosjanami, a w czasie zaborów obraz był ważny dla walczących o niepodległość. Pisał o nim Adam Mickiewicz w „Panu Tadeuszu”, a Matka Boża Ostrobramska była patronką 5. Wileńskiej Brygady Armii Krajowej.

Matka Boża Gietrzwałdzka
Flaga nawiązuje do obrazu Matki Bożej w Bazylice Narodzenia NMP w Gietrzwałdzie. Kult obrazu sięga XVI wieku, ale szczególnego znaczenia nabrał po objawieniach od 27 czerwca do 16 września 1877 roku. Matkę Bożą widziały przede wszystkim Justyna Szafryńska i Barbara Samulowska, późniejsza zakonnica.
To jedyne objawienia maryjne w Polsce oficjalnie uznane przez Kościół. Dały impuls ruchom trzeźwościowym i niepodległościowym, które działały metodą pracy organicznej. Do Gietrzwałdu idziemy na III Pielgrzymce, 29 maja 2027 roku.

Matka Boża Łaskawa, Śliczna Gwiazda Lwowa
Flaga przedstawia obraz Matki Bożej Łaskawej z katedry we Lwowie. W 1648 roku lwowianie złożyli przed nim wotum w podzięce za ocalenie miasta przed Kozakami Bohdana Chmielnickiego, którzy je oblegali.
W 1656 roku, gdy większość kraju zajęli Szwedzi, król Jan Kazimierz osobiście przeniósł obraz do katedry i złożył przed nim śluby: oddał Polskę w opiekę Maryi i ogłosił Ją Królową Korony Polskiej. Śluby lwowskie pomogły poderwać kraj do walki w obronie wiary i ojczyzny.
Krzyże

Krzyż maltański
Krzyż maltański, zwany też kawalerskim albo krzyżem cnót rycerskich, był znakiem zakonów szpitalników, przede wszystkim joannitów, ale używano go też w Bizancjum. Symbolizuje rycerskie cnoty: wierność, honor, wstrzemięźliwość, przezorność, czystość i uczciwość. Osiem ramion odnosi się do ośmiu błogosławieństw z Kazania na Górze, zapisanych w Ewangelii św. Mateusza.

Krzyż jerozolimski
Krzyż jerozolimski wiąże się z wyprawami krzyżowymi. Przyjął go za herb Gotfryd z Bouillon, który po zdobyciu Jerozolimy w czasie I krucjaty nosił tytuł Obrońcy Grobu Świętego. Jego następca, Baldwin I, utworzył Królestwo Jerozolimskie, a krzyż został jego herbem.
Według jednej interpretacji krzyż oznacza pięć ran Chrystusa, według innej cztery strony świata, w które z Jerozolimy wyszła Ewangelia. Jako znak pierwszej, zwycięskiej krucjaty to ważny symbol Kościoła walczącego.

Krzyż celtycki
Krzyż celtycki to dawny znak chrześcijański, związany z ludami celtyckimi. Pierścień wokół ramion oznacza wieczność Boga i chwałę Zmartwychwstałego. Tradycja przypisuje jego chrystianizację św. Patrykowi, który łączył znane poganom motywy z prawdami Ewangelii: okrąg, wcześniej znak słońca, stał się znakiem Bożego światła i zwycięstwa Chrystusa nad śmiercią.
W czasach prześladowań katolików w Irlandii był znakiem niezłomności. Stawiano go na cmentarzach i przy klasztorach, umieszczano na sztandarach powstańców i na grobach żołnierzy, od Powstania Wielkanocnego w 1916 roku po katolickich ochotników w hiszpańskiej wojnie domowej.
Święci patroni

Św. Michał Archanioł
Tradycja widzi w św. Michale wodza wojsk niebieskich, dlatego jest patronem rycerzy i żołnierzy. Często przedstawia się go, jak pokonuje szatana, z tarczą z napisem „Quis ut Deus?”, czyli „Któż jak Bóg?”. Jego wizerunki zdobiły nie tylko obrazy i rzeźby, ale też broń. Jest symbolem męstwa i odwagi, więc to szczególny patron Kościoła walczącego.

Św. Jerzy
Św. Jerzy był prawdopodobnie rzymskim żołnierzem z gwardii cesarza Dioklecjana. Sprzeciwił się prześladowaniu chrześcijan i zapłacił za to życiem. Najbardziej znany jest z legendy o walce ze smokiem w obronie księżniczki. Ten motyw od wieków oznacza zwycięstwo dobra nad złem. Jako patron szermierzy i służb mundurowych jest jednym z patronów Kościoła walczącego.

Św. Stanisław biskup
Św. Stanisław, biskup krakowski, to jeden z głównych patronów Polski. Sprzeciwił się okrucieństwu Bolesława Śmiałego i zginął śmiercią męczeńską na Skałce. Cieszył się takim autorytetem, że król musiał potem opuścić kraj.
Według legendy porąbane ciało biskupa cudownie się zrosło. Tak samo zrosła się Polska po rozbiciu dzielnicowym, co przypisywano jego wstawiennictwu.

Św. Wojciech
Obok św. Stanisława najważniejszy patron Polski, związany z samym początkiem państwa. Biskup praski przybył na dwór Bolesława Chrobrego i stąd wyruszył z misją do pogańskich Prusów, gdzie zginął męczeńsko. Chrobry wykupił jego ciało i godnie je pochował.
Do grobu św. Wojciecha pielgrzymował cesarz Otton III. Skończyło się to zjazdem gnieźnieńskim i powstaniem samodzielnej polskiej organizacji kościelnej.

Św. Andrzej Bobola
Jezuita i kaznodzieja, zwany „łowcą dusz”, działał na Kresach w czasach powstania Chmielnickiego. Prowadził dysputy z prawosławnymi i wielu z nich nawrócił. Kozacy schwytali go we wsi Mohylno i torturami zmuszali do wyrzeczenia się wiary. Nie wyrzekł się jej i został okrutnie zamordowany.
Polacy przypisywali jego wstawiennictwu zwycięstwo w Bitwie Warszawskiej 1920 roku. Bolszewicy wywieźli jego ciało do Moskwy. Dzięki staraniom Stolicy Apostolskiej w 1923 roku trafiło do Rzymu, a w 1938 roku do Warszawy.

Św. Stanisław Kostka
Patron Polski, dzieci i młodzieży. Pochodził z zamożnej szlacheckiej rodziny i uczył się za granicą. W Austrii ciężko zachorował, a wyzdrowienie zawdzięczał Matce Bożej. Postanowił wstąpić do jezuitów i jako kilkunastoletni chłopak przeszedł pieszo do Salzburga, a potem do Rzymu. W nowicjacie odznaczał się wielką gorliwością. Zmarł w 1568 roku, a w 1727 roku został kanonizowany.
Orły

Orzeł piastowski
Tak przedstawiony orzeł nawiązuje do dynastii Piastów. Przyjmując chrzest, Piastowie na trwałe związali Polskę z Kościołem, a chrześcijaństwo stało się częścią polskiej tożsamości. Bolesław Chrobry koronował się w 1025 roku na króla i dzięki temu Polska weszła do Europy jako suwerenne królestwo.
Jego dzieło kontynuowali m.in. Bolesław Krzywousty, który przyłączył Pomorze Zachodnie, i Kazimierz Wielki, budowniczy zamków. Podobny orzeł jest na Szczerbcu, mieczu koronacyjnym królów Polski i jedynym zachowanym insygnium koronacyjnym.

Orzeł z czasów jagiellońskich
Na zdjęciu chorągiew nadworna Zygmunta Augusta. Ten orzeł przypomina czasy Jagiellonów, złoty wiek Rzeczypospolitej. Kościół był wtedy mecenasem polskiej kultury, a królowie go w tym wspierali: Władysław Jagiełło odnowił Uniwersytet Krakowski, żywy ośrodek myśli. Orzeł jagielloński przypomina o potędze I Rzeczypospolitej i o tym, że mimo reformacji zachowała ona katolicki charakter.

Orzeł Jana III Sobieskiego
To herb Rzeczypospolitej z czasów Jana III Sobieskiego. Zanim został królem, walczył z Tatarami i Turkami, a pod Chocimiem w 1673 roku rozbił armię turecką. Najbardziej znany jest z odsieczy wiedeńskiej, która zatrzymała turecką ekspansję w głąb Europy i była ostatnim wielkim zwycięstwem przedrozbiorowej Rzeczypospolitej.
W 1684 roku papież Innocenty XI nadał mu tytuł Obrońcy Wiary (Fidei Defensor). Sobieski pozostaje wzorem chrześcijańskiego króla wojownika.

Orzeł z 1919 roku
Tak wyglądał orzeł na sztandarach wojskowych z czasów odzyskania niepodległości. Przez 123 lata zaborów wiara katolicka spajała polskie społeczeństwo i dodawała zapału w walce najpierw o odzyskanie, a potem o obronę niepodległości. Przykładem jest ks. Ignacy Skorupka, który walczył w Bitwie Warszawskiej 1920 roku.
Ilustracje pochodzą z Wikimedia Commons i są w domenie publicznej, z wyjątkiem: ołtarz w Gietrzwałdzie, fot. Bogitor, CC BY-SA 3.0; orzeł piastowski, autorzy na stronie pliku, CC BY-SA 3.0; orzeł Sobieskiego w Dworze Artusa, fot. Bornholm, CC BY-SA 4.0.
